Văn hay lớp 11

Soạn bài Hai Đứa Trẻ của nhà văn Thạch Lam Ngữ văn 11

Hai Đứa Trẻ của nhà văn được đánh giá chính là một bài văn hay và vô cùng đặc sắc nằm trong khung chương trình Ngữ Văn 11. Giải Văn hôm nay cũng sẽ mang đến cho các bạn có được một bài học bổ ích nhất!

Soạn bài Hai Đứa Trẻ của Ngữ văn 11

Bài làm

I. Về tác giả, tác phẩm

1. Tác giả

– Thạch Lam (1910 – 1942), có tên thật là Nguyễn Tường Vinh ông sinh ra tại Hà Nội, trong một gia đình nhà nho gốc quan lại.

– Ở Thạch Lam ông luôn luôn có quan niệm văn chương lành mạnh, tiến bộ và có biệt tài về truyện ngắn. Tác giả cũng thường viết những truyện không có chuyện, và cũng chủ yếu khai thác thế giới nội tâm của nhân vật cũng chính với những cảm xúc mong manh mơ hồ trong cuộc hàng ngày. Thế rồi người Văn của Thạch Lam trong sáng và vô cùng giản dị mà thâm trầm, sâu sắc.

– Các tác phẩm chính của ông: Các tập truyện ngắn: Gió đầu mùa (1977), Nắng trong vườn (1938), tác phẩm Sợi tóc (1942), Tập tuỳ bút Hà Nội 36 phố phường…

2. Truyện ngắn Hai đứa trẻ được đánh giá là một trong những truyện ngắn đặc sắc của Thạch Lam. Tác phẩm cũng được in ở tập Nắng trong vườn. Thế rồi cũng như nhiều truyện ngắn khác của ông Hai đứa trẻ dường như lại có sự hòa quyện hai yếu tố hiện thực và lãng mạn trữ tình vô cùng đặc sắc.

II. Hướng dẫn soạn bài

Câu 1 (trang 101 sgk Ngữ Văn 11 Tập 1): cảnh vật trong truyện được miêu tả trong không gian và như thế nào?

– Thời gian trong tác phẩm: Miêu tả từ buổi chiều tàn cho tới lúc đoàn tàu đi qua phố huyện đêm.

Xem thêm:  Soạn văn bài: Một thời đại trong thi ca (Hoài Thanh)

– Không gian được nhà trong tác phẩm được đánh giá chính là khung cảnh nơi một phố huyện nghèo trước Cách mạng tháng Tám. Thế rồi cũng ở xung quanh là và xóm làng. Thế rồi cũng ngay gần bờ sông. Khi mà có có đường sắt chạy qua, có một ga tàu. Thế rồi cũng chính chiều hè tiếng ếch nhái râm ran. Không những thế thì cảnh đêm xuống, phố vắng, tối im lìm. Đã vậy lại còn rất ít .

Ngoài ra, chúng ta như nhận thấy được trong truyện còn đề cập đến không gian hồi tưởng của chị em Liên. Thông qua đây ta cũng nhận thấy được đó cũng chính là không gian cuộc sống gia đình Liên và bé An lúc còn ở Hà Nội. Thêm vào đó cũng chính là một không gian mơ tưởng – hình ảnh Hà Nội xa xăm, tấp nập đã vậy lại còn huyên náo, sáng rực và hạnh phúc biết bao nhiêu.

Câu 2 (trang 101 sgk Ngữ Văn 11 Tập 1):Thạch Lam đã miêu tả cuộc sống và hình ảnh những người dân phố huyện ra sao?

Chính cuộc sống và hình ảnh những người dân phố huyện lúc này đây cũng đã lại được cảm nhân qua con mắt của Liên. Có thể thấy được một cuộc sống nơi đây đều gợi sự tàn tạ, hiu hắt biết bao.

+ Cảnh ngày tàn lúc này đây đó cũng chính tiếng trống, tiếng côn trùng, tiếng muỗi vo ve. Không những thế thì chính bóng tối bắt đầu dường như cũng lại cứ tràn ngập trong con mắt Liên.

+ Cái cảnh chợ tàn: Hình ảnh của mấy đứa trẻ nhặt nhạnh, mùi ẩm mốc quen thuộc…

+ Hình ảnh bóng tối bao trùm phố huyện: phố tối, đường ra sống tối…Một vài ngọn đèn leo lét…

+ Thế rồi cũng chính ảnh kiếp người tàn tạ: Hình ảnh vợ chồng bác xẩm, gia đình chị Tý, cụ Thi hơi điên. Thế rồi chính mấy đứa trẻ con nhà nghèo, bác Siêu và chính cả hai chị em Liên nữa. Ta như nhận thấy được cuộc sống của họ hòa lẫn cùng bóng tối giống như những cái bóng vật vờ, lay lắt.

=> Có thể nhận thấy được chính cảnh phố huyện nghèo và đầy bóng tối. Có lẽ cuộc sống của con người nơi đây đơn điệu đã vậy lại còn lặp đi lặp lại buồn tẻ: Chừng ấy con người trong bóng tối mong đợi một cái gì tươi sáng cho sự sống nghèo khổ hàng ngày của họ.

Câu 3 (trang 101 sgk Ngữ Văn 11 Tập 1): Phân tích tâm trạng của Liên và An trước khung cảnh thiên nhiên và bức tranh đời sống nơi phố huyện

Chúng ta nhận thấy được tâm trạng của Liên Và An khi đứng trước khung cảnh thiên nhiên và bức tranh đời sống nơi phố huyện thật rõ ràng

Xem thêm:  Soạn văn bài: Chạy giặc (Nguyễn Đình Chiểu)

* Trước khung cảnh thiên nhiên phố huyện nghèo

– Hình ảnh của chị em Liên cảm nhận buổi chiều quê chính bằng những cảm giác rất riêng, vừa buồn, vừa gắn bó biết bao nhiêu.

+ Nhân vật Liên dường như cũng lại cảm thấy đó chính “lòng buồn man mác trước cái thời khắc của ngày tàn”.

+ Liên dường như cũng có được những cảm nhận được cả “cái mùi riêng của đất của quê hương này”.

– Thế rồi khi cảnh phố huyện khi đêm xuống: Liên và An lặng lẽ ngắm bầu trời lúc về đêm đó là câu “ Qua khẽ lá bàng ngàn sao vẫn lấp lánh, một con đom đóm bám vào dưới mặt lá, vùng sáng nhỏ xanh nhấp nháy.. rồi hoa bàng rụng xuống vai Liên khe khẽ, thỉnh thoảng từng loạt một. Tâm hồn Liên yên tĩnh hẳn, có những cảm giác mơ hồ không hiểu”.

– Hình ảnh của bé An và Liên lúc này đây cũng đã lại lặng lẽ quan sát những gì đang diễn ra nơi phố huyện, cũng còn có được một sự xót xa cảm thông, chia sẻ với những kiếp người nhỏ nhoi, thế rồi họ dường như cũng cứ sống lay lắt trong bóng tối của cơ cực, nghèo đói, tù đọng trong bóng tối của họ.

>>> Thông qua đây ta nhận thấy được nỗi buồn cùng bóng tối tràn ngập trong đôi mắt Liên, thế nhưng ta có thể nhận thấy được chính trong tâm hồn cô bé vẫn dành cho cho một mong ước, đó cũng chính là những sự đợi chờ trong đêm: Chuyến tàu đêm qua.

Câu 4 (trang 101 sgk Ngữ Văn 11 Tập 1): Hình ảnh đoàn tàu trong truyện đã được miêu tả như thế nào? Vì sao chị em Liên và An cố thức để được nhìn chuyến tàu đêm đi qua phố huyện?

Hình ảnh của phố huyện lúc chuyến tàu đêm qua:

– Ta nhận thấy được hình ảnh con tàu được lặp lại 10 lần trong tác phẩm.

– Có lẽ rằng chính chuyến tàu đêm qua phố huyện là niềm vui duy nhất trong ngày của hai chị em Liên đó chính là:

+ Hình ảnh của chuyến tàu mang đến một thế giới khác đó cũng chính là một thứ ánh sáng xa lạ. Thế rồi ta nhận thấy được chính các toa đèn sáng trưng, âm thanh náo nức, đó cũng đã tiếng hành khách ồn ào… tất cả dường như cũng lại hoàn toàn đối lập chính với cuộc sống buồn tẻ, đó cũng chính là một cuộc sống dường như quẩn quanh và đầy bóng tối nơi phố huyện.

+ Thực sự chính chuyến tàu còn gợi nhớ về đó cũng chính những ký ức tuổi thơ tươi đẹp của hai chị em đó chính là mơ về “Một Hà Nội xăm, Hà Nội sáng rực vui vẻ và huyên náo”.

Xem thêm:  Soạn văn bài: Bài thơ số 28 (Ta-go)

>>> Có lẽ huyến tàu trở thành nhu cầu không thể thiếu trong cuộc sống hàng ngày của hai chị em Liên. Hình ảnh của chuyến tàu đêm nó dường như cũng đã lại biểu tượng cho một cuộc sống nhộn nhịp, vui vẻ, . Thế rồi cũng chỉ trong giây lát nhưng nó cũng đã lại đưa cả phố huyện thoát ra khỏi cuộc sống tù đọng, bế tắc

=> Chính việc thông qua tâm trạng đợi tàu của Liên thì nhà văn Thạch Lam dường như cũng đã muốn lay tỉnh những con người đang buồn chán. Những con người này dường như cứ sống quẩn quanh, có sự bế tắc ấy hãy cố vươn tới điều gì đó tốt đẹp hơn và tươi sáng hơn.

Câu 5 (trang 101 sgk Ngữ Văn 11 Tập 1): anh chị có nhận xét gì về nghệ thuật miêu tả và giọng văn của Thạch Lam?

Nhận xét về nghệ thuật miêu tả và giọng văn của Thạch Lam trong truyện:

– Ta có thể nhận thấy được chính nghệ thuật miêu tả đặc sắc: Thạch Lam thành công trong việc miêu tả sinh động đó cũng là những biến đổi tinh tế của cảnh vật và tâm trạng của con người.

– Thêm vào đó ta nhận thấy được giọng văn nhẹ nhàng, tất cả cũng đã lại như hấm đợm chất thơ trữ tình. Thế rồi ta nhận thấy được lời văn bình dị nhưng vẫn luôn ẩn chứa một niềm xót thương vô hạn đối với những con người nghèo khổ, sống lam lũ, quẩn quanh.

Câu 6 (trang 101 sgk Ngữ Văn 11 Tập 1): Qua truyện ngắn Hai đứa trẻ, Thạch Lam muốn phát biểu tư tưởng gì?

Thông qua truyện ngắn này, thể hiện niềm cảm thương của tác giả Thạch Lam đối với những kiếp sống nghèo khổ tất cả dường như cũng cứ như chìm khuất trong mỏi mòn, tăm tối như cũng cứ quẩn quanh nơi phố huyện nghèo trước cách mạng tháng Tám. Không chỉ vậy mà đồng thời Thạch Lam cũng thể hiện sự trân trọng đối với những mong ước nhỏ bé, những mong ước được cảnh bình dị của họ: “Chừng ấy con người trong bóng tối mong đợi một cái gì tươi sáng hơn cho sự sống nghèo khổ hàng ngày của họ”.

Luyện tập

Câu 1 (trang 101 sgk Ngữ Văn 11 Tập 1):

– Chính trong truyện có nhiều nhân vật dường như cũng đã để lại ấn tượng sâu sắc như: Liên, gia đình chị Tí, nhân vật bà cụ Thi, gia đình bác xẩm…

– Có lẽ cũng chính các chi tiết nghệ thuật: Thông qua đây ta nhận thấy được chính hình ảnh đoàn tàu đêm qua phố huyện, hình ảnhbóng tối và ánh sáng…

Câu 2 (trang 101 sgk Ngữ Văn 11 Tập 1):

Tác phẩm Hai đứa trẻ được đánh giá chính là một trong những truyện ngắn tiêu biểu cho phong cách nghệ thuật của tác giả Thạch Lam, điều đó thể hiện ở:

– Có thể nhận thấy được cốt truyện đơn giản, cũng như đó chính là các nét nổi bật ở những dòng tâm trạng trôi chảy. Thông qua đây ta nhận thấy được chính cảm xúc mong manh, mơ hồ trong tâm hồn nhân vật.

– Nhà văn dường như cũng đã miêu tả tinh tế sự chuyển biến của cảnh vật và tâm trạng con người.

– Ta có thể nhận thấy được chính bút pháp tương phản đối lập: Tất cả dường như cũng cứ vừa đậm đà yếu tố hiện thực vừa phảng phất chất lãng mạn.

– Hơn hết ta nhận thấy được chính lối kể chuyện thủ thỉ, tâm tình, thấm đợm chất thơ trữ tình sâu sắc.

Hai đứa trẻ là một trong những tác phẩm ấn tượng và được viết bằng những cảm nhận tinh tế của nhà văn Thạch Lam. Hi vọng bài soạn văn cũng mang đến cho các em được bài học sâu sắc và bổ ích.

Chúc các em học tốt

Minh Minh

Post Comment